banner

Παράγοντες καρδιαγγειακών νοσημάτων

  • Κάπνισμα
  • Αρτηριακή υπέρταση
  • Υψηλά λιπίδια στο αίμα (χοληστερόλη - τριγλυκερίδια)
  • Χαμηλή HDL
  • Σακχαρώδης διαβήτης
  • Καθιστική ζωή
  • Παχυσαρκία
  • Άγχος
  • Κατάθλιψη
  • Κληρονομικότητα
  • Ατμοσφαιρική ρύπανση

Εαν έχετε έναν ή περισσότερους επιβαρυντικούς παράγοντες δεν σημαίνει ότι οπωσδήποτε θα αναπτύξετε στηθάγχη ή ότι θα έχετε προβλήματα με την καρδιά σας. Βρίσκεστε όμως στην ομάδα αυξημένου κινδύνου. Ανησυχητικές είναι πάντως τόσο οι πρόσφατες όσο και παλιότερες επιστημονικές διαπιστώσεις, που βεβαιώνουν ότι οι θάνατοι από καρδιαγγειακά αίτια αυξάνονται δραματικά στην Ελλάδα, σε άτομα από μόλις τριάντα (30) ετών και άνω, ενώ μειώνονται σχεδόν κατακόρυφα στις προηγμένες χώρες της Δύσης, στις οποίες εφαρμόζονται προγράμματα προλήψεως των καρδιαγγειακών νοσημάτων. Οι θάνατοι από καρδιαγγειακά νοσήματα αυξάνονται όσο αυξάνεται στα άτομα η παρουσία παραγόντων καρδιαγγειακού κινδύνου, ενώ μειώνονται όταν μειωθεί η παρουσία αυτών των παραγόντων. Επίσης έχει παρατηρηθεί πως η προσθήκη κάθε επιπλέον παράγοντος κινδύνου στο ίδιο άτομο αυξάνει τον κίνδυνο προσβολής του από καρδιαγγειακό νόσημα κατά γεωμετρική (όχι αριθμητική) πρόοδο. Οι παράγοντες κινδύνου είναι τόσο διαδεδομένοι στην Ελλάδα ώστε να αυξάνουν σημαντικά την απειλή της άμεσης προσβολής της χώρας από επιδημία καρδιαγγειακών νοσημάτων.


Κάπνισμα

Το κάπνισμα είναι υπεύθυνο για το 30% όλων των θανάτων ατόμων ηλικίας 35- 69 ετών στο Δυτικό Κόσμο. Οι καπνιστές ζουν κατά κανόνα 13-14 χρόνια λιγότερο από ότι οι μη καπνιστές. Αν ένας καπνιστής πάθει έμφραγμα, η πιθανότητα να πεθάνει αιφνίδια είναι 2-4 φορές μεγαλύτερη απ’ ότι ένας μη καπνιστής. Ο κίνδυνος αυτός είναι μεγαλύτερος στις γυναίκες, όταν παίρνουν αντισυλληπτικά χάπια.


Παθητικό κάπνισμα

Το παθητικό κάπνισμα είναι επίσης υπεύθυνο για πολλούς θανάτους, γιατί έχει και αυτό τις ίδιες σοβαρές επιπτώσεις με το ενεργητικό. Οι συνέπειες από το παθητικό κάπνισμα είναι πολύ πιο εκτεταμένες απ’ ότι μπορούμε να φανταστούμε. Η έκθεση σε περιβάλλον παθητικού καπνίσματος μόνο για 30 λεπτά έχει ως αποτέλεσμα να υπάρχει δυσλειτουργία του ενδοθηλίου και των αγγείων τουλάχιστον για 24 ώρες. Επίσης τα αρχέγονα κύτταρα του οργανισμού, που είναι υπεύθυνα για διόρθωση πιθανής βλάβης που θα συμβεί στα αγγεία, χάνουν ένα σημαντικό μέρος αυτής της ικανότητας τουλάχιστον για 24 ώρες.
Εννοείται πως οι συνέπειες του παθητικού καπνίσματος στα παιδιά είναι πολύ πιο δραματικές, γιατί είναι πολύ πιο ευαίσθητα απο τους μεγάλους στα προϊόντα του καπνίσματος. Έχει βρεθεί ότι παιδιά που ζουν στο ίδιο περιβάλλον με ενηλίκους που καπνίζουν, παθαίνουν πιο συχνά καρκίνο και υποφέρουν πιο συχνά από νοσήματα του αναπνευστικού συστήματος σε σχέση με αυτά που ζουν σε περιβάλλον μη καπνιστών. Νικοτίνη έχει ανιχνευτεί στις τρίχες νεογνών που γεννήθηκαν ακόμη και από μητέρες που οι ίδιες δεν κάπνιζαν ήταν όμως παθητικές καπνίστριες! Φαίνεται λοιπόν πως οι συνέπειες από το παθητικό κάπνισμα για τα παιδιά αρχίζουν πριν ακόμη γεννηθούν.


Ατμοσφαιρική ρύπανση

Ένας άλλος παράγοντας αναπτύξεως καρδιακής νόσου είναι η ατμοσφαιρική ρύπανση. Η αστική ατμοσφαιρική ρύπανση έχει δυσμενή βραχυχρόνια και μακροχρόνια αποτελέσματα.
Συστατικά του μολυσμένου ατμοσφαιρικού αέρα εισπνεόμενα μπορούν να προκαλέσουν οξειδωτικό στρες και φλεγμονή στους πνεύμονες και να ενεργο-ποιήσουν βιολογικούς μηχανισμούς στον οργανισμό ικανούς να υποκινήσουν ένα καρδιαγγειακό επεισόδιο. Οι βιολογικοί μηχανισμοί περιλαμβάνουν μεταβολές στο μηχανισμό πήξης του αίματος (θρόμβωση), αγγειακή δυσλειτουργία, καρδιακές αρρυθμίες, ανάπτυξη ή πρόοδο αθηροσκλήρυνσης, αστάθεια αθηρωματικής πλάκας, αύξηση αρτηριακής πίεσης και καρδιακής συχνότητας.


Παχυσαρκία

Νεοεμφανιζόμενα νοσήματα όπως το μεταβολικό σύνδρομο και η παχυσαρκία υπονομεύουν την υγεία και ιδιαίτερα αυξάνουν σημαντικά την πιθανότητα εμφάνισης καρδιαγγειακών παθήσεων και καρκίνων, καθώς επίσης υπέρτασης, διαβήτη τύπου 2, άπνοιας και άλλων. Ιδιαίτερα σημαντικό είναι το πρόβλημα της παιδικής παχυσαρκίας το οποίο τείνει να πάρει διαστάσεις επιδημίας. Σήμερα στη χώρα μας ένα στα τέσσερα παιδιά (1 στα 4) είναι παχύσαρκα και περισσότερα είναι υπέρβαρα με καταστροφικές συνέπειες για την υγεία τους: κινδυνεύουν να έχουν χειρότερη υγεία και μικρότερο προσδόκιμο επιβίωσης απο την τρέχουσα γενιά των ενηλίκων!


Υπέρταση, διαβήτης

Η μεγαλύτερη δυσκολία για τη μείωση των πρόωρων θανάτων από έμφραγμα του μυοκαρδίου βρίσκεται στην αύξηση της παχυσαρκίας - ιδίως της παιδικής - η αδιάγνωστη ή και αθεράπευτη υπέρταση, ο αδιάγνωστος ή και μη ρυθμιζόμενος διαβήτης, το κάπνισμα και η αποχή από φυσικές δραστηριότητες. Εάν η αλλαγή του τόπου ζωής που περιλαμβάνει υγιεινή διατροφή (όπως η μεσογειακή διατροφή), διακοπή του καπνίσματος και φυσική άσκηση δεν ελέγξει την υπέρταση, το διαβήτη ή την υπερχοληστεριναιμία, τότε πρέπει να πάρετε φαρμακευτική αγωγή σύμφωνα με τις οδηγίες του γιατρού σας.


Καθιστική ζωή

Η καθιστική ζωή ανήκει στους παράγοντες κινδύνου που μπορείτε να τρο-ποποιήσετε. Συχνή, μετρίου βαθμού άσκηση, όπως το σχετικά γρήγορο βάδισμα, ωφελεί την καρδιά και γενικότερα τον οργανισμό σας. Εάν ήδη πάσχετε
από καρδιακό νόσημα, συμβουλευθείτε τον γιατρό σας πριν την έναρξη κάθε καινούργιας άσκησης ή έντονης φυσικής δραστηριότητας. Μερικά από τα οφέλη της άσκησης μπορεί να είναι: βελτίωση των συμπτωμάτων της καρδιακής ανεπάρκειας, ελάττωση του στρες, απώλεια βάρους, βελτίωση της κυκλοφορίας και μείωση της αρτηριακής πίεσης, μείωση των επιπέδων χοληστερόλης. Εάν κατά τη διάρκεια της άσκησης έχετε συμπτώματα όπως στηθάγχη (πόνο στο στήθος) ή δύσπνοια(δυσκολία στην αναπνοή), συμβουλευθείτε το γιατρό σας.


Έλεγχος του στρες

Το στρες είναι συνυφασμένο με το σύγχρονο τρόπο ζωής αλλά μπορείτε να το περιορίσετε, όπως και να περιορίσετε τις επιπτώσεις του οργανώνοντας τη ζωή και το χρόνο σας, ιεραρχώντας τις προτεραιότητες, υιοθετώντας φυσική άσκηση και τεχνικές αυτοσυγκέντρωσης και χαλάρωσης. Η υιοθέτηση υγιεινού τρόπου ζωής είναι η σωστή μέθοδος πρόληψης της στεφανιαίας νόσου και εν γένει των καρδιακών νοσημάτων. Δεν μπορείτε να αλλάξετε την ηλικία, το φύλο σας, ή την κληρονομικότητά σας, εν τούτοις μπορείτε να μειώσετε τον κίνδυνο εάν διακόψετε το κάπνισμα, υιοθετήσετε υγιεινή διατροφή με χαμηλά κορεσμένα λίπη και ελέγξετε το βάρος σας, περιορίσετε το στρες και ασκήστε συστηματικά και με μέτρο. Επίσης μειώνετε τον κίνδυνο ελέγχοντας την αρτηριακή σας πίεση (εάν είστε υπερτασικός), την χοληστερόλη και το σάκχαρο (εάν είστε διαβητικός).